Likya – Likya Birliği Şehirleri
Güneybatı Anadolu’da bulunan Dalaman ile Antalya arasındaki sahil bölgesine antik zamanlarda Likya denmekteydi ve burası Likya Birliğinin önemini özellikle vurgulamaktaydı. MÖ 6. Yüzyılda bu bölgede birçok şehir ortak bir Anayasa, organizasyon ve idare kurmak üzere birleşmişlerdir. Bu Birlik Bizans dönemine kadar devam etmiştir.
Likya Birliği, Birlik toplantılarına her biri nüfusuna göre 1-3 temsilci gönderen 30-40 üye şehirden oluşmaktaydı. Olimpus, Demre, Patara, Tlos, Ksantos, ve Pinara Birliğin en önemli şehirleri arasındaydılar. Ksantos uzun süre başkent görevi yapmış ancak Roma Imparatorları devirlerinde bu görevini liman şehri olan Patara’ya devretmiştir. Bu şehirlerin kalıntıları günümüzde halen görülebilmektedir. Birlik Demokratik düşüncenin bir tür başlangıcı ve özellikle yeni tarihte Amerikan Anayasası veya Alman meclisindeki oylarım dağılımı gibi önemli siyasi özelliklerin temeli olmuştur.
Likya’da yerleşim izleri antik zamana ve hatta Trunç çağına kadar geri gitmektedir. Likyalılar büyük ihtimalle MÖ 2. Yüzyılda bölgeye göç etmişler ve sahil boyunca dağlık iç bölgeye yerleşmişlerdir. Kendi kültürleri ve kendi yazılarına sahip olup bölgeye kaya mezarlıkları ve taş sarkofajlar gibi geleneksel yapı sanatları ile iz bırakmışlardır.
Olympus bugünkü adı ile Deliktaş antik zamanda Birliğin önemli bir şehri olmuş Romalıların yönetimi altında ise önemli bir ticaret merkezi görevini yerine getirmiştir. Tarihin akışı içinde şehir sürekli Korsanlar tarafından saldırıya uğramıştır ve 15. Yüzyılda fesh edilmiştir. Günümüzde gezilebilen kalıntıları kısmen orman ve çalılıklar bürümüştür. Buna rağmen Antalya ve Kemer’den kalabalık günlük turist turları botlarla buraya gelmektedirler.
Günümüzde Demrede MÖ 4. Yüzyıldan kalma dik kayalara yapılmış büyüleyici kaya mezarları bulunmaktadır. Burada bulunan Roma Tiyatrosu da oldukça iyi korunmuştur. Bir tepenin üstüne kurulmuş Tlos şehrinde de kısmen korunamamış ya da ot bürümüş kaya mezarların yanı sıra Roma ve Bizans dönemlerine ait kalıntılar bulunmaktadır. Ksantos ise Unesco Dünya Kültür Mirasları arasına alındığından beri çekicilik kazanmıştır. Burada da önemli kaya mezarları, lahit mezarları veya 5m yüksekliğe yapılan dikme mezar anıtları bulunur. Londra’daki British Museum da bile Ksantos’dan gelme bir kabartma bulunmaktadır. Fethiye’den Ksantos’a düzenli turlar tertip edilmektedir.
